نمودار جعبه‌اي

نمودارهايي كه تا كنون شناخته‌ايم براي مقايسه داده‌ها بسيار مفيد هستند اما نمودار جعبه‌اي بهتر از بقيه‌ي نمودارها پراكندگي داده‌ها را نشان مي‌دهد. نمودار جعبه‌اي، نموداري تصويري است كه داده‌ها را بر اساس پنج مقدار نمايش مي‌دهد اين مقادير عبارتند از:

1) كوچك ترين داده

2) چارك اول

3) ميانه

4) چارك سوم

5) بيش ترين داده

مراحل تهيه‌ي نمودار جعبه‌اي به اين شرح است:

الف) كوچك ترين داده را پيدا مي كنيم

ب) بيش ترين داده را پيدا مي‌كنيم

ج) ميانه را پيدا مي‌كنيم

د) چارك اول را پيدا مي‌كنيم

ه) چارك سوم را پيدا مي‌كنيم

حال نمودار جعبه‌اي را به صورت زير رسم مي‌كنيم:

در اين نمودار ابتداي جعبه چارك اول و انتهاي آن چارك سوم است (از چپ به راست). خطي كه جعبه را به دو قسمت مساوي تقسيم مي‌كند ميانه‌ي داده‌ها مي‌باشد. از هر طرف جعبه نيز به اندازه بيش ترين داده و كم ترين داده خطي ادامه مي‌يابد.

مثال: نمودار جعبه‌اي داده‌هاي زير را رسم كنيد:

25و11و7و13و20و3و10

پاسخ: ابتدا داده‌ها را از كوچك به بزرگ مرتب مي كنيم سپس ميانه و چارك اول و چارك سوم را به دست مي‌آوريم. ضمناً با توجه به داده‌ها مشاهده مي‌شود كه كم ترين داده 3 است و بيش ترين داده برابر 25 است بنابراين داريم:

25و20و13و11و10و7و3